ضریب خطری که با جنگ اوکراین بالاتر رفت – همشهری آنلاین

این عملیات به لحاظ وسعت، میزان نیروهای شرکتکننده و سرعت عمل آنها در تأمین اهداف و نتایج بسیار چشمگیر بود (درودیان، 1376 ش، ص 55). پس از آن، عملیات بیتالمقدّس، با هدف آزادسازی خرمشهر، در 10 اردیبهشت 1361 آغاز شد. پس از رد درخواستهای پیاپی حزبالله لبنان از سوی تلآویو، مبنی بر آزادی زندانیان لبنانی دربند در اسرائیل، نیروهای حزبالله لبنان ۱۲ ژوئیه ۲۰۰۶ در مرز لبنان و اسرائیل با وارد شدن به خاک اسرائیل به گروهی از نیروهای زمینی ارتش اسرائیل حمله کردند و دو سه سرباز اسرائیلی را اسیر گرفته و به خاک لبنان انتقال دادند. در گذشته نیز بارها برخی گروههای سیاسی قصد داشتند که ایران را بهسمت جنگ و درگیریهایی بکشانند که نهتنها منفعتی برای ما نداشت بلکه ممکن بود خسارات فراوانی برای ایران بهبار بیاورد و اگر هوشیاری رهبری در مواجهه با این جریانها نبود ممکن بود ایران وارد باتلاق شود! لذا فرماندهی عراق به نیروهای مستقر در مرزها اعلام کرد تا نقاط ضعیف و نفوذپذیر ایران را شناسایی کنند و وارد عملیات شوند (رجوع کنید به درودیان، 1376ش، ص 231ـ 268؛ انصاری، ص 19). این استراتژی برای افزایش توان تهاجمی عراق طراحی شده بود.

عواملی از قبیل عدمموفقیت برخی یگانها، حملات شدید عراق، ضعف یگانهای عملیاتی ایران در پشتیبانی و تدارکات، موجب تسلط عراق و مانع از پیشروی نیروهای ایرانی گردید (همو، 1365 ش، ص 63). جنگ با شدت بیشتری تا پانزده روز ادامه یافت و در روز پانزدهم نیروهای عملیاتی توانستند خطوط دفاعی بهدست آمده را تثبیت نمایند. آنها تا کارخانه نمک پیشروی کردند، اما باتلاقی بودن و سستی زمین منطقه، موجب شد تا جنگ در این محور یک ماه طول بکشد (اردستانی، 1379 ش، ص180). سه ماه بعد، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی عملیات والفجر مقدماتی را انجام داد. به طور خاص، روسیه طی سالهای اخیر بارها اقدام به وتوی قطعنامههای مطرحشده در سازمان ملل علیه سوریه کرده است و قطعاً در مورد ایران هم (نه به خاطر منافع تهران، بلکه برای دفاع از منافع خود) این کار را انجام خواهد داد. مقام معظم رهبری و مسئولان گفتهاند که ایران پاسخ خواهد داد. پاکستان و ایران بیشترین تاثیر را در هر نتیجه ای که افغانستان تحت رهبری طالبان داشته باشد ایفا خواهند کرد. این موضع مردم بحرین را میتوان در واکنش تند آنها به سفر وزیر جنگ رژیم صهیونیستی به منامه دید.

روابط عمومی وزارت کشور درباره حواشی ملک رحمانی فضلی، وزیر دولت روحانی اطلاعیهای منتشر کرد.پیرو انتشار مطالبی درباره ملک سازمانی وزیر کشور سابق، روابط عمومی این وزارتخانه اعلام کرد: به اطلاع می رساند که ملک مذکور در اختیار وزارت کشور قرار گرفته است. علاوه بر این، مناقشات و رخدادهای سیاسی داخلی و اقدامات خشونتبار برخی گروهها در برابر نظام جمهوری اسلامی سبب وخامت اوضاع سیاسی و امنیتی شدن کشور شده بود و همین امر از نظر برخی گروههای سیاسی، نوعی انسداد سیاسی تلقی میشد و بنابراین لازمه تداوم جنگ استمرار انسداد سیاسی بود. در این میان، شواهد متعدد بر تشدید حمایت قدرتهای بزرگ و بهویژه امریکا از عراق، پس از بازپسگیری خرمشهر، در اختیار بود: این کشورها که از موقعیت برتر ایران و حتی شکست سیاسی عراق اظهار نگرانی میکردند تمام توان خود را بهکار گرفتند تا از پیروزی ایران و سقوط عراق جلوگیری نمایند (درودیان، 1376 ش، ص 60ـ63؛ نیز رجوع کنید به امام خمینی، ج 9، ص 415). دولت ایران در این اوضاع بینالمللی و همچنین به دلیل سابقه تاریخی و شخصیتی صدامحسین، نمیتوانست صلح بدون تضمین را بپذیرد، زیرا هیچ اعتمادی به مجامع بینالمللی و بهویژه دولت عراق نداشت. اما هیچیک از پیشنهاددهندگان یا متعهدان، برای تحقق وعدههای خود، بهویژه عقبنشینی قوای متجاوز عراق تا مرزهای رسمی، تضمینی حقوقی ندادند و بحثها در حد مذاکرات اولیه باقی ماند و عملاً هیچیک از کشورهای ثروتمند نفتی، تعهد رسمی برای پرداخت غرامت ندادند و حتی اشارهای دالّ بر آمادگی برای کمک مالی در جهت بازسازی خرابیهای جنگ نکردند.

از همان زمان آغاز جنگ و سپس بازپسگیری خرمشهر و بهویژه در دوره بعد از پذیرش قطعنامه 598، اظهارنظرها و مناقشاتی در باره نحوه مواجهه با حمله دولت عراق، مدیریت جنگ، میزان تلفات و نحوه ارزیابی پیشنهادهای صلح و آتشبس در سطوح مختلف رسانهای و کارشناسی مطرح شد. بدیهی بود که عراقیها به دلیل قرار گرفتن در موضع ضعف، مسئله صلح را مطرح کردند. در این میان پرسش از سبب ادامه جنگ پس از استرداد خرمشهر در مقایسه با سایر پرسشها و مباحث، بیشترین حجم و حساسیت را چه در زمان جنگ و چه پس از آن داشته است. سرانجام پس از حدود 75 روز، نیروهای ایرانی توانستند شهر بندری فاو و اسکله آن، تأسیسات نفتی شمال و غرب شهر فاو (شامل ششصد مخزن عظیم نفتی و لوله انتقال و اسکله قشله و رأسالبیشه)، کارخانه تصفیه و بستهبندی نمک، پایگاههای نیروی دریایی عراق، سه سکوی پرتاب موشک سطح به دریا و مرکز پشتیبانی نیروی دریایی عراق (شامل رادارهای استراق سمع و هدایتکننده) را تصرف کنند (سمیعی، ص 283). نیروهای عراقی که به نتیجهای دست نیافته بودند، ضدّ حملات را متوقف کردند و دو طرف به تثبیت و تحکیم مواضع خود پرداختند (سپاه پاسداران انقلاب اسلامی. در اثر تداوم حمایتهای ایالات متحده از عراق، توان رزمی عراق در سال ۱۳۶۶ با گسترش سازمان و خرید و تولید تجهیزات نظامی افزایش یافت به ­طوری که در نیمه دوم همین سال، عراق تنها در منطقه جنوب، از فاو تا چنگوله، ۴۳۵ گردان نیروی پیاده، زرهی و مکانیزه مستقر کرده بود که ۱۳۰ گردان آن در احتیاط و ۳۰۵ گردان درگیر بودند در حالی که مجموع نیروهای ایرانی در این منطقه به ۱۰۰گردان نمیرسید.

دیدگاهتان را بنویسید